جلسه نشست «آشفته‌گی» ساخته فریدون جیرانی/ گالری تصاویر

مرسده مقیمی

سعی کردم داستان فیلم مانند «خفه‌گی» اما جاندارتر باشد. ساختن چنین فیلم‌هایی در ایران سخت است. چون سعی می‌کنی فضایی که دوست داری را خلق کنی اما فضای اجتماعی و التهابات سیاسی سینمای ایران را تحت‌ تاثیر قرار داده است. این‌که از این فضا دوری کنی، با خوب بودن یا بد بودنش کار ندارم اما به نوعی ریسک است و من می‌دانم به هر حال هر تجربه‌ای برای خودش نکات مثبت یا منفی دارد. من این تجربه را به دلیل دیگری دوست دارم. به دلیل فضای عاشقانه‌ای که همیشه دوست داشتم در فیلم‌هایم داشته باشم. من هیچ‌وقت از فضایی که همیشه در فیلم‌هایم داشتم عبور نکردم. این فیلم را هم وقتی می‌بینم دوست دارم به ویژه که سه بازیگرم خیلی خوب این نقش‌ها را درآوردند.

جیرانی با اشاره به تاثیر طراحی صحنه، لباس و فیلم‌برداری گفت: من از همه گروه بسیار متشکرم که کمک کردند تا فضای فیلم در بیاید.

او درباره ناهمخوانی شخصیت ارژنگ با فضای کلی فیلم، گفت داد: ارژنگ از فضای رئالیستی می‌آید. فضایی که در فیلم «سالاد فصل» خسرو شکیبایی بازی کرد. ارژنگ بوی عادل مشرقی را می‌دهد. آن موقع هم این مسئله ناهمخوانی را می‌دانستم اما چون این تیپ و عشق را دوست داشتم، سعی کردم آن را با فضای فیلم هماهنگ کنم. می‌خواستم این نوع عشق مریض در فیلم باشد. اگر بیرون زده، باید تصحیح شود.

جیرانی درباره لحن سرد و شباهتش به نوآر آمریکایی فیلم گفت: نمی‌خواستم شبیه نوآر آمریکایی شود. ما بیشتر به سمت فیلم‌های نوآر فرانسوی رفتیم. ساختن نوآر آمریکایی در ایران شوخی است. آمریکایی‌ها ریتم تندی دارند و تنش‌هایشان متفاوت است و چیزهایی دارد که این‌جا قابل نمایش نیست. ما به نوآر فرانسوی نزدیک شدیم و من این سردی را که می‌گویید می‌خواستم.

مسعود سلامی درباره قاب‌بندی متفاوت فیلم توضیح داد: همان‌طور که آقای جیرانی گفت، این فیلم یک فیلم تجربی است. برایم بسیار جالب است که آقای جیرانی در این سن و سال هنوز به دنبال تجربه است. همان‌طور که فکر می‌کردم «خفه‌گی» باید سیاه و سفید گرفته شود. فکر می‌کردم در «آشفته‌گی» هم باید اتفاق جدیدی بیافتد. ما سعی کردیم فیلمنامه را ابتدا عکاسی کنیم. این تجربه بسیار تازه‌ای برای خودم بود. برخی مواقع به خاطر شخصیت‌ها مجبور بودم که قاب‌هایم را کج‌تر کنم. سعی کردم همه‌جا این یک دست باشد.

رادان درباره حضورش در فیلم «آشفته‌گی» گفت: آقای جیرانی به نظر من خیلی جوان است منظور مسعود سلامی عزیز هم تجربه آقای جیرانی بود. آقای فریدون جیرانی خودشان برند هستند. فردی هستند که بدون نیاز به این‌که چهره سرشناس در فیلم‌شان باشند می‌توانند راه آسان‌تری را برای جلب‌نظر عموم مردم بروند اما این‌که این‌قدر ایده‌های نو و بدیع برای پردازش قصه دارند، خودش جای تحسین دارد. همه ما بسیار کیف کردیم. نزدیک به بیست سال است که نشده بود با آقای جیرانی کار کنم. احساس می‌کنم این تجربه‌ایست که شاید هر کسی شجاعت تجربه کردنش را نداشته باشد.

مهناز افشار درباره بازی‌اش با سکوت و نگاه گفت: من همه‌جا عنوان کردم که آقای جیرانی کارگردان مورد علاقه من است. زمانی که هدیه تهرانی برای فیلم «قرمز» کاندید شده بود، آرزو کردم زمانی جلوی دوربین این کارگردان قرار بگیرم. آقای جیرانی در سینما به روز است.من و بهرام رادان سعی می‌کردیم نگاه درستی در این فیلم داشته باشیم. اگر نتوانستم شخصیت دریا در فیلم «آشفته‌گی» را خوب دربیاورم کم‌هوشی منِ بازیگر است اما از دید من نگاه بازیگر حرف اول را در سینمای جیرانی می‌زند. من اعلام می کنم بسیار خوشحالم که در «آشفته‌گی» بازی کردم.

نسیم ادبی نیز درباره این‌که در سینما به نقش‌های کوتاه قائل است و این نقش چه ویژگی داشته، گفت: بسیار سینمای آقای جیرانی را دوست داشتم و برایم مهم است که در یک فیلم چه بازیگرانی بازی می‌کنند و برای چه کارگردانی کار می‌کنم و حتی اگر یک پلان هم در این فیلم بازی می‌کردم برایم موجب افتخار بود. به نظرم این فیلم فیلمبرداری عالی داشت و خودم حس می‌کنم فیلم بسیار خوبی دیدم.

عشایری، طراح صحنه نیز در پاسخ به درباره این‌که چگونه به جای بی مکان و تقریبا بی زمان در این فیلم رسیده است و برای این کار چه کرده است؟ توضیح داد: سینمای آقای جیرانی را همیشه دوست داشتم و در ادامه فیلم «خفه‌گی» فکر کردم این‌جا هم می‌شد شاید با همان شیوه و روش و نه با همان طراحی، فضایی که آقای جیرانی از من خواسته بود را طراحی کنم. شاید این مدل در سینمای ما چندان وجود ندارد. مواردی هم در سینمای کلاسیک داریم و باید به دنبال آن طراحی برویم؛ شاید بیشتر معماری در این مدل به کمک ما آمد و سعی کردم بی مکانی و بی زمانی در این فیلم به خوبی اتفاق بیفتد و قاب‌های کج آقای سلامی به این فضا کمک بسیاری کرد.

جیرانی درباره این‌که آیا این فیلم برداشت آزادی از یک فیلم خارجی است، گفت: طرح این فیلم را حسن حسینی به من داد و فکر می‌کنم ۱۵ سال پیش فیلمی به نام «دوقلوها» دیده بود و قصه آن را شبیه آن نوشته بود. سال ۱۳۸۵ می‌خواستم آن را بسازم و قرار بود خانم افشار نقش دوقلوها را بازی کند ولی فکر کردم شاید نتوانم پروانه نمایش آن را بگیرم. وقتی «خفگی» را ساختم ترجیح دادم آن ایده را با بازیگر مرد جلو ببرم.

در ادامه نشست خبری بهرام رادان درباره تجربه‌های بازی در جشنواره امسال گفت: امسال شانس داشتم در سه کاری حضور داشته باشم که در جریان اصلی سینما بود. در این فیلم یک جنونی در بستر فیلم وجود دارد. من هم سعی کردم همراه آن بدون مکانی و زمانی فیلم باشم. از طرف دیگر یک جنونی بود.  دیوانگی باربدی که باید نقش بردیا را بازی کند. یکی از برادران ضعیف‌النفس است، یکی قدرتمند است. در جریان فیلم هم به نظر من، همه ما سعی کردیم خواسته‌های آقای جیرانی را دنبال کنیم. من در اکران‌هایی که دیدم حتی در سینمای آزادی که جمعیت بسیاری آمده بودند، بعد از فیلم سکوت عجیبی دیده می‌شود. که نشان از سنگینی فیلم است.

جیرانی درباره مخاطب «آشفته‌گی» گفت: من بازهم از این ریسک‌ها انجام می‌دهم. چون دوستش دارم. با توجه به نسلی که بغل‌دستم هستند. بدون نسل جوان، امکان‌پذیر نبود‌ به هر حال ما نسلی هستیم که باید از آن‌ها کمک بگیریم. من فکر نمی‌کنم این فیلم مخاطب نداشته باشد. اما اگر فکر می‌کنید خیلی مخاطب دارد، این‌طور نیست.

او در پاسخ به این سوال که نظرش درباره برنامه‌های تلویزیونی درباره سینما چیست گفت: جواب نمی‌دهم چون این سوال ریسک زیادی دارد. اما ممکن است به زودی خودم برنامه سینمایی داشته باشم.

جیرانی درباره اینکه چرا در پایان فیلم پوکه‌ای از تفنگ خارج نمی‌شود گفت: ما پرسیدیم گفتند این اسلحه‌ها پوکه ندارند.

جیرانی با تچجه به سوال برخی درباره طبقه متوسط تاکید کرد: فیلم را از نظر طبقه متوسط نبینید. قهرمان از داخل ژانر بیرون می‌آید نه از داخل جامعه.

او ضمن تشکر از دو سرمایه‌گذار این فیلم گفت: سرمایه این فیلم تمیز است.

فریدون جیرانی درباره سرگشتگی شخصیت‌های فیلمش گفت: تقریبا در بسیاری از فیلم‌های من و فیلم‌های قدیمی هم شخصیت‌های فیلم‌هایم نوعی سرگشستگی داشته‌اند. یعنی به نوعی آدم‌های بیمار در همه فیلم‌هایی که من ساختم حضور دارند و ممکن است در جاهایی با مباحث روانشناسی فیلم‌های نوآر نخواند.

او درباره این‌که «آشفته‌گی» ادای دینی به ساموئل خاچیکیان است، گفت: به احتمال زیاد فیلم «دلهره» خاچیکیان را بازسازی می کنم. یک بار هم سعی کردم که این کار را انجام دهم و بخشی از درآمد آن را به خانواده او بدهم . من خاچیکیان را بسیار دوست داشتم و این‌که در آن زمان یک نفر مثل ما ریسک می کرد و فحش می‌خورد قابل تقدیر است. فیلم‌هایی که می‌توان صفحه‌های بیشتری درباره آن نوشت به نسبت فیلم‌های مهم آن دوره.

جیرانی در پایان این نشست در پاسخ به این پرسش با توجه به مشکلات برنامه هفت فکر می‌کنید مواجهه مسعود فراستی با فیلم چه باشد. گفت: یک بار سر هفت «قصه پریا» را دید و بدش آمد گفت چه کنیم گفتم هیچی نقدت را بکن امشب هم هرچه بگوید ممنونم. او سر فیلم «من مادر هستم» آمد در دادگاه از فیلم دفاع کرد و این برایم بسیار ارزشمند است.

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *