ما همیشه باخته‌ایم

 

علیرضا مجمع

 

دنیای تصویرآنلاین-دهه شصت را نسل من خوب یادشان است. نسل بچه‌هایی که تازه داشتند در جنگ و بمباران عمقی را می‌یافتند که یکی‌شان سینما بود. اما چه سینمایی؟ در روزگار ممنوعیت ویدئو آَشنا شدیم با یک سینمای زیرزمینی که به لطف انقلاب تازه،  قرار بود فیلترشده به ما برسد. می گویم فیلتر شده چون هر چه از آن فیلتر عبور می‌کرد بدون سانسور بود. کسی یادش هست که کی ویدئو ممنوع شد؟ کی ویدئو را ممنوع کرد؟ کی ویدئو آزاد شد؟ و چرا آزاد شد؟ با هزار بدبختی یک ویدئو را از ویدئو کلوپ در چند لایه پتو اجاره می‌کردند تا ما بنشینیم و در پنج شنبه و جمعه سرمان گرم باشد به وسترن و بروسلی و جکی چان و آنها که کمی سینما بارشان بود بهترین فیلمهایشان «آوای موسیقی » بود و «بیلیارد باز». بعدا که نوارهای بزرگ آمد و اسمش شد وی اچ اس انگار از مرحله‌ای گذر کرده باشیم به مرحله بالاتر. انگار رشد کرده بودیم. نوارها اما دیگر در شکممان جا نمی‌شد. برای اینکه هنوز ویدئو قدغن بود. کسی یادش هست چرا قدغن بود؟! «ما آدم‌های هزارساله‌ایم»* برای همین یادمان نمی‌آید که از دل چه آتشی رد شده‌ایم تا رسیده‌ایم به اینجا.

اینجا که می‌گویم البته جای مطلوب نیست، اما جایی است که فراموشی برای آدم‌ها نعمت است. چون اصلا یادشان نمی‌آید که ویدئو را ممنوع کردند، سینمای گلخانه‌ای راه انداختند و خواستند ما را به راه راست هدایت کنند. یادشان نیست، چون همان مسیر را دارند تکرار می‌کنند. حالا سایتها را تعطیل می‌کنند. همین یکی دو روز که بحث بستن سایتهای دانلود فیلم جدی شده است و چند سایت هم بسته شده‌اند، یکی از کاربران توییتر در صفحه وزیر ارتباطات دشنام‌ها را سرازیر کرده یه این بنده خدا و او هم عاجزانه گفته است که بستن این سایتها کار مجموعه او نیست. معادله خیلی ساده است. چند تا از این دفاتر وی اُ دی احتمالا برای اینکه کارشان کساد است و کسی نمی‌آید پول بدهد و اکانتشان را بخرد، برای سایتهای دانلود فیلم که بعد از بسته شدن سایت مرجع تاینی موویز خیلی هایشان هم رایگان هستند، سوسه آمده‌ و مقام قضایی هم احتمالا خام این‌ها شده است و مردم از اینجا رانده و از آنجا مانده شده‌اند. برای همین گلایه‌شان را برده‌اند برای نتفلیکس و صفحه رسمی نتفلیکس هم یکی از سایتهای وی اُ دی را رسما در صفحه اش دزد اعلام کرده است.

مسئله اصلی این است که در ایران قانون کپی رایت به معنای رسمی بین المللی اش وجود ندارد و ایران هم تا الان به این قانون جهانی نپیوسته است، و گرنه که اگر پیوسته بود نتفلیکس می‌توانست طومار همه وی اُ دی های ایرانی را در دادگاه‌های بین‌المللی در هم بپیچد. پس این از خوشبختی ماست. اما مسئله اینجاست که ما به همین هم راضی نیستیم و دیگی که برای ما نمی‌جوشد را نمی‌خواهیم برای مردم هم بجوشد. می‌خواهیم همه فیلمهای سینمای جهان را در سرور خودمان قرار دهیم و با سانسور ظاهری و محتوایی از سر و ته همه فیلمها بزنیم بعد شاکی هم هستیم که چرا مردم می‌روند فیلم از سایت دانلود می‌کنند. این مسیر فراموشی از دهه شصت با ماست. همیشه فکر کردیم با بستن مردم به راه راست می‌آیند. همیشه هم در این مسیر باخته‌ایم، اما باز هم به زور خواستیم که ببندیم و ممنوع کنیم و نگذاریم مردم انتخاب کنند که چه ببینند. ایرادی ندارد. این دوره بست هم می‌گذرد، اما یادمان باشد که وقتی تاینی موویز بسته شد، بعد از آن مردم در سایتهای دیگر حتی بدون دادن پول توانستند عضو شوند و فیلم دانلود کنند. وقتی در دهه شصت ویدئو ممنوع بود، در همان دبیرستان‌ها فیلم‌های ویدئویی بین بچه دبیرستانی‌ها رد و بدل می‌شد. این گذرگاه‌ها برای عبرت است نه ندیدن. اگر نبینید قطعا همین اتفاقی در گذر دهه‌ها برایتان می‌افتد که برای نسل ما افتاد. نسل ما با سینما بزرگ شد، حتی در ممنوعیت ویدئو. اما این نسل با یک کلیک به دنیای بزرگتری می‌رسد. جلوی این بچه‌ها را نمی‌توانید بگیرید، فقط خودتان را بده می‌کنید.از ما گفتن.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *